Auteur: Frode Grytten
De laatste dag van de veerman
Op een regenachtige novemberdag wordt Nils Vik wakker in de wetenschap dat het zijn laatste dag op aarde is. Hij is oud, zijn vrouw Marta is overleden; het is goed zo. Hij treft voorbereidingen om zijn huis verzorgd achter te laten en schrijft een allerlaatste kaart voor zijn dochters.
Ogenschijnlijk vertelt de roman het eenvoudige verhaal van een dagelijkse vaartocht over de fjord, maar het is vooral een verhaal van herinneringen. Nils bezorgt de krant bij mensen aan de fjord en bewaart van elke dag een krant, jaargangen lang, in de kelder. Zijn vrouw Marta heeft dat liever niet, ze zegt: „We kunnen de kelder niet vol hebben met het verleden.”
Voor de laatste keer vaart hij het fjord op. Het enige gezelschap dat de veerman heeft aan boord van zijn schip is Lune, zijn hond. Hij praat met haar en zij praat verrassenderwijs terug. Ze voeren gesprekken over vroeger, over de passagiers die meegingen, altijd maar voor korte duur want de afstand over het zoute water is maar klein. Vik raadpleegt zijn logboeken en haalt haarscherp al die namen en gezichten en ook de gesprekken van vroeger te voorschijn. Hij roept de doden terug uit het dodenrijk, alsof ze werkelijk weer bestaan. Zijn bezoekers herinneren hem aan grote en kleine gebeurtenissen, waar hij – bewust of niet – een verbindende rol in speelde: hij zorgde dat zij op familiebezoek konden, hij assisteerde een man die op zoek was naar een huwelijkskandidaat, hij hielp mensen naar het ziekenhuis of naar het gemeentehuis om te trouwen, hij voer hen naar een nieuwe liefde, hij zwaaide een gezin uit dat emigreerde, en hij hielp zelfs een baby geboren worden. Hij is tegen iedereen vriendelijk en zorgzaam, hij ziet wie zij zijn, ziet hun noden, ziet hun menszijn en ontfermt zich over hen zonder daar woorden aan vuil te maken.
Alhoewel het boek gaat over missen, verdriet en rouw over afscheid en weerzien, is eerder troostrijk dan droevig.
Na het lezen van dit boek ligt er de uitnodiging om te reflecteren op jouw eigen leven: wie was/is van betekenis, voor wie heb/had jij betekenis?
